"Institut za javno zdravlje Crne Gore je u skladu sa svojim nadležnostima, krajem jula ove godine, nakon dobijanja informacije o pojavi Q groznice među životinjama u dva gazdinstva, opština Danilovgrad, uputio epidemiološke timove u zahvaćena gazdinstva u cilju sprječavanja obolijevanja ljudi, pravovremene dijagnoze i liječenja eventualno oboljelih osoba (testiranje izloženih osoba, edukacija o prevenciji, distribucija edukativnog materijala). Serološke analize za sve testirane osobe bile su negativne na uzročnika Q groznice", navodi se u saopštenju IJZ objavljenom na sajtu te institucije.
"Odmah nakon posljednjeg obavještenja od strane veterinarske inspekcije o pojavi obolijevanja među životinjama u još dva gazdinstva u opštini Danilovgrad, ekipe Instituta su izašle na teren i u skladu sa svojim nadležnostima, izvršile uzorkovanje krvi kod izloženih osoba, podijelile edukativni materijal i obavile edukaciju o mjerama prevencije. Serološki rezultati kod dvije izložene osobe ukazuju na infekciju uzročnikom Q groznice. Obje osobe, u trenutku testiranja, nijesu prijavile tegobe, ali su navele da su u prethodnih mjesec dana imali simptome koji odgovaraju ovom oboljenju", rekli su iz te institucije.
Iz IJZ je saopšteno da su u cilju sprečavanja obolijevanja ljudi preporučene dezinfekcija prostorija u kojima su boravile inficirane životinje, nošenje zaštitne opreme (maske, rukavice, naočare) prilikom obavljanja poslova koji uključuju kontakt sa životinjama, njihovim izlučevinama i kontaminiranom okolinom, termička obrada prethodno nepasterizovanog mlijeka za sopstvene potrebe, kuvanjem na temperaturi ključanja i pojačan epidemiološki nadzor.
"Takođe, u opštini Nikšić je tokom 2024. godine Q groznica registrovana kod životinja u šest različitih gazdinstava. Epidemiološka služba doma zdravlja Nikšić je preduzela mjere iz svoje nadležnosti, epidemiološki nadzor je završen u četiri gazdinstva pri čemu nije registrovano obolijevanje među izloženim članovima gazdinstava. Nadzor u dva gazdinstva je u toku. Q groznica kod ljudi je oboljenje koje se obavezno prijavljuje (prema zakonskim propisima naše zemlje), nadzor se vrši kontinuirano i svake godine se registruju pojedinačni slučajevi obolijevanja među ljudima. Tokom 2024. godine Institutu za javno zdravlje Crne Gore su prijavljena dva slučaja Q groznice kod ljudi, oba su registrovana u junu, jedan u Bijelom Polju i jedan u Podgorici", piše u saopštenju.
Iz IJZ su rekli da se Rikecija Coxiella burnetii se najčešće prenosi vazdušnom diseminacijom, a da se uzročnik nalazi u prašini sa površina kontaminiranih placentnim tkivom, porođajnim tečnostima i ekskretima inficiranih životinja u pogonima u kojima se obrađuju inficirane životinje ili nusprodukti, kao i u prostorijama za autopsiju.
"Čestice koje sadrže uzročnike mogu vjetrom da se prenesu na velike udaljenosti (pola kilometra i više). Prenosi se i direktnim kontaktom sa inficiranim životinjama i drugim kontaminiranim materijalom, kao što su vuna, dlake, fertilizeri i odeća inficiranih ljudi", dodaje se.
"Nekuvano mlijeko inficiranih životinja, kao i mlječni proizvodi spravljeni od sirovog mlijeka inficiranih životinja, mogu da sadrže uzročnike Q groznice. Jedna od metoda suzbijanja prenošenja uzročnika Q groznice putem mlijeka i mliječnih proizvoda je pasterizacija kravljeg, kozjeg i ovčijeg mlijeka na temperaturi većoj od 63°C u trajanju od 30 minuta, ili preko 72°C u trajanju od najmanje 30-45 sekundi. Generalno, u cilju prevencije infekcija, preporuka je da mlječni proizvodi budu pravljeni isključivo od pasterizovanog mlijeka, kao i termička obrada prethodno nepasterizovanog mlijeka za sopstvene potrebe, kuvanjem na temperaturi ključanja", zaključuje se u saopštenju.
