To su pokazali rezultati upitnika za građane i građanke Nikšića iz oblasti životne sredine. Istraživanje je sprovelo Društvo mladih ekologa Nikšić (DMEN) u okviru projekta „Podrška participativnom pristupu u izradi Strateškog plana razvoja Opštine Nikšić“.
Upitnik je popunilo 207 ispitanika, iz 28 mjesnih zajednica.
Upitnik je pokazao da građani smatraju da je neophodno da se uspostavi sistem adekvatnog odlaganja, reciklaže i ponovne upotrebe otpada. Putem upitnika predložena je izgradnja Reciklažnog centra i reciklažnih dvorišta.
Dušan Babić iz DMEN naveo je da su ispitanici predložili različite mjere za zaštitu voda - čišćenje vodotoka i rječnih korita, stavljanje u pogon postrojenja za prečišćavanje otpadnih voda.
Što se tiče zaštite šuma, kako je kazao, predloženo je pošumljavanje, unapređenje kontrole požara i intenzivnije sprovođenje kaznene politike.
“Nikšićani nijesu direktno uključeni u rješavanje pitanja od značaja za životnu sredinu”
Istraživanje je pokazalo da blizu pola ispitanika nije koristilo ni jedan od formalnih mehanizama za učešće građana u donošenju odluka na lokalnom nivou. Među onima koji su dali pozitivan odgovor, najveći broj ispitanika je potpisivao peticiju (26, 4 odsto), dok je značajan procenat ispitanika naveo učešće u podnošenju inicijative ili građanske inicijative (32,3 odsto).
Većina ispitanika smatra da građani i građanke nijesu u dovoljnoj mjeri informisani, konsultovani ili direktno uključeni u rješavanje pitanja od značaja za životnu sredinu.
“Čak 82,1 odsto ispitanih reklo je ne, smatra da građani nijesu dovoljno uključeni, što znači da bi neke strukture lokalne uprave mogle više da rade na animaciji, informisanju građana, koji su to modeli koje mogu da koriste i da eventualno utiču na neke politike. Ne znam – reklo je 14 odsto, a ostatak da. Vrlo mali stepen građana smatra da su dovoljno informisani i uključeni u proces donošenja odluka”, kazao je Babić predstavljajući rezultate upitnika.
Oko tri četvrtine ispitanika, pokazuju rezultati upitnika, nije zadovoljno stepenom ekološke svijesti svojih sugrađana i sugrađanki.
Najviše negativnih ocjena za uticaj na stanje životne sredine pripisali su privredi, zatim nadležnim institucijama i organima na nacionalnom nivou, mjesnim zajednicama, dok su pozitivno ocijenjeni NVO sektor, mediji, osnovne i srednje škole…
Vode, rijeke i jezera su, prema odgovorima građana, najznačajniji prirodni resurs opštine Nikšić, zatim šume, planine, rude i minerali, obradiva površina, energija vjetra sunca i vode, livade i pašnjaci, vazduh, nenaseljeni predjeli…
“Kao dobre načine korišćenja prirodnih resursa u svojoj opštini, građani su naveli korišćenje “čistih” izvora energije (sunca i vjetra,) uređenje prostora za rekreaciju, sport i turizam, sve veći broj organskih proizvoda, pčelarstvo, sportski ribolov, akvaponijska proizvodnja hrane, redovno održavanje zelenih površina i riječnih korita, pošumljavanje”, saopštio je Babić.
Upitani da navedu negativne primjere korišćenja prirodnih resursa u opštini, građani su na prvom mjestu naveli sječu šuma, izazivanje požara, krivolov, nepropisno odlaganje otpada i veliki broj nelegalnih deponija, eksploataciju kamena i šljunka, zagađenje voda, nesavjesno ponašanje, kako privrede tako i domaćinstava i divlju gradnju.
“Građani uviđaju ekološke probleme”
Komentarišući rezultate ankete, Babić smatra da građani na pravi način uviđaju ekološke probleme u opštini Nikšić.
“Građane brine sistem upravljanja otpadom koji treba da bude zaokružen od rješavanja deponije Mislov do reciklažnog centra, gdje će na osnovu razvrstavanja otpada u svakom domaćinstvu, svakom privrednom objektu, otpad reciklirati. To je čitav sistem od rješavanja deponije do jednog reciklažnog centra, gdje bi ti proizvodi dobijali novu vrijednost. Građani tretiraju probleme vodotoka, jer ćemo uskoro ostati bez rijeka, sječu i šumske požare…”, kazao je Babić.
Svi dobijeni nalazi konsultativnog procesa i upitnika upućeni su Opštini Nikšić u formi predloga za donošenje Strateškog plana razvoja opštine Nikšić u dijelu koji se odnosi na životnu sredinu, a čija izrada je u toku, saopšteno je iz DMEN.
Sprovođenje upitnika aktivnost je projekta „Podrška participativnom pristupu u izradi Strateškog plana razvoja Opštine Nikšić“, koji NVO Društvo maldih ekologa sprovodi u partnerstvu sa NVU Putevima predaka i NVO Agro-eko Lukovo.
