Ona objašnjava da po Zakonu o uređenju prostora i izgradnji objekata svi javni objekti, uključujući i poslovno-stambene i stambene objekte moraju biti izgrađeni po standardima pristupačnosti, ili rekonstruisani, adaptirani, odnosno prilagođeni u skladu s tim standardima.
„Dakle, član 73 Zakona definiše da se izgradnja objekata u javnoj upotrebi vrši na način kojim se licima smanjene pokretljivosti i licima sa invaliditetom obezbjeđuje nesmetan pristup, kretanje, boravak i rad. Izgradnja stambenih i stambeno-poslovnih objekata vrši se na način, kojim se osobama s invaliditetom obezbjeđuje nesmetan pristup i kretanje u zajedničkim prostorijama. Stambeni i stambeno-poslovni objekti sa 10 i više stanova moraju se izgrađivati na način kojim se obezbjeđuje jednostavno prilagođavanje objekta, najmanje jedne stambene jedinice na svakih 10 stanova za nesmetan pristup, kretanje, boravak i rad osoba smanjene pokretljivosti i osoba s invaliditetom“, navodi Vujačić obaveze iz Zakona.
Kako zaključuje, Nikšić je jedan od gradova koji nije imao značajnijih aktivnosti koje se odnose na obaveze koje propisuje Zakon o uređenju prostora i izgradnji objekata u dijelu koji definiše obavezu pristupačnosti za osobe s invaliditetom, posebno imajući u vidu, smatra ona, činjenicu da je ovaj Zakon propisao rok od pet godina za prilagođavanje objekata koji su izgrađeni prije usvajanja Zakona.
„S druge strane, ne samo da nijesu planski prilagođavani objekti koji su izgrađeni prije 2008. godine, već nijesu poštovani standardi prilikom novoizgradnje. Tako, imamo nemali broj stambenih i stambeno-poslovnih objekata u kojima nijesu ispoštovani prethodno pomenuti standardi, a činjenica je da se ni u javnim objektima oni ne poštuju uvijek, čak ni elementi koji služe za tzv. savladavanje visinskih razlika: rampa, lift, i podizne platforme“, objašnjava ona.
Kao najgrublje primjere kršenja tih prava ona navodi novu poslovnu zgradu preko puta Hotela Onogošt i zgradu “Treske”, na uglu ulica Nikole Tesle i Serdara Šćepana. Takođe, za nju je primjer kršenja prava Hotel Onogošt, zajedno sa terasom, imajući u vidu da je, kako ističe, nedavno renoviran objekat.
„Pozitivni primjeri su evidentni u nekim bankama u centru grada, gdje su napravljene rampe za sam ulaz u objekat. Međutim, ovim nije riješeno sve, jer je neophodno prilagoditi i visinu bankomata, kao i šaltersko poslovanje. Zgrada Tehnopolisa se može ubrojati u pozitivne primjere, čija rampa na ulazu predstavlja primjer kako bi sve rampe i najadekvatnija rješenja trebalo da izgledaju. Dodatno, kosu rampu mogu da koriste svi građani, kao i lift, pa je tako ovo mnogo povoljnije i poželjnije rješenje i u unutrašnjosti objekata u odnosu na pomenute platforme koje se nerijetko kvare“, navodi ona.
Ona na kraju dodaje da je na predlog Savjeta za razvoj nevladinih organizacija, čija je članica, Vlada usvojila Zaključak i obavezala Ministarstvo održivog razvoja i turizma da u saradnji sa Upravom za imovinu i lokalnim Direkcijama za imovinu izvrši popis objekata u vlasništvu države, odnosno lokalne samouprave s ocjenom i elementima pristupačnosti za lica smanjene pokretljivosti i lica sa invaliditetom. Ovakva baza je osnova za donošenje akcionih planova i plansko prilagođavanje objekata, uz obezbjeđivanje i planiranje budžeta za ove svrhe na godišnjem nivou.
Prema podacima kojima raspolaže, u Nikšiću ima oko 1.000 korisnika kolica.
